'Vriendelijk en vol mededogen. Wijs en vaardig handelen in het leven van alledag'

Overzicht boek: vriendelijk en vol mededogen

Dit boek, geschreven door Sebo Ebbens, is eind Mei 2022 verschenen, en verkrijgbaar bij de boekhandel. Het wordt uitgegeven door uitgeverij Asoka. Dit boek beschrijft verschillende vormen waarmee we onze vriendelijkheid en ons mededogen in ons dagelijks leven naar onszelf en anderen kunnen vormgeven. Een belangrijk thema in het boek is het zoeken naar de goede balans tussen vriendelijkheid en mededogen voor onszelf, en vriendelijkheid en mededogen voor anderen. Als die balans er niet is, missen we iets. Zie even verderop meer informatie over de opzet van het boek.
Vooraf een paar opmerkingen naar aanleiding van dit boek:

  • Er worden verschillende cursussen aangeboden over vriendelijkheid en mededogen, gebaseerd op dit boek. Zie voor aanbod op deze website alle cursussen van de drie boeken. Daar wordt u verder verwezen. 
  • Het is altijd mogelijk om zelf een cursus over één of meer van deze onderwerpen uit dit of de andere twee boeken te organiseren. 
  • Er zijn diverse extra opmerkingen naar aanleiding van het boek te vinden door te klikken op aanvullingen boek mededogen (Dit zal begin Juni beschikbaar zijn).
  • Er is meer informatie te vinden over cursussen die momenteel worden aangeboden of op dit moment lopen, ook over vriendelijkheid en mededogen. Klik daartoe op open activiteiten.

Indien er verdere vragen zijn, klik op contact . 

Deel 1 van het boek: 4 hoofdstukken

Hier een korte beschrijving van de inhouden van dit boek. Het boek bestaat uit twee delen. De klemtoon bij deel 1 ligt sterke op de theorie van vriendelijkheid en mededogen. De klemtoon bij deel 2 ligt op 11 beoefeningen die we kunnen doen om onze vriendelijkheid en ons mededogen te versterken. In deel 1 wordt regelmatig verwezen naar deel 2. Deel 1 kent zelf ook veel praktische voorbeelden en adviezen.   

Hoofdstuk 1
In hoofdstuk 1 is een algemene inleiding in vier vormen van ethiek die in het boeddhisme worden onderscheiden, te vinden. Het gaat om de ethiek van ‘anderen geen schade berokkenen’ tot en met een ethiek waarin we ‘ons mededogen vol manifesteren zonder welke vorm van belemmering dan ook voor wie dan ook’.
Het is mogelijk de vier vormen van ethiek los van elkaar te zien; het is mogelijk ze te zien als een manier om onze eigen ethiek geleidelijk te ontwikkelen; het is ook mogelijk de vier vormen van ethiek te zien als een onderling samenhangend systeem van ethiek. 

Hoofdstuk 2
Dit hoofdstuk geeft een aantal eerste stappen hoe we onze vriendelijkheid en ons mededogen geleidelijk kunnen versterken. Het gaat om een ‘geest-training’, een training waarbij we geleidelijk onze houding naar anderen veranderen en vriendelijker en meedogender maken. De veronderstelling daarbij is dat niets menselijks ons vreemd is: het zal niet altijd lukken om het goed te doen. Maar we leren op die manier wel.

Hoofdstuk 3
Dit hoofdstuk beschrijft 6 belangrijke vaardigheden waarmee we onze vriendelijkheid en ons mededogen in ons dagelijkse leven kunnen inzetten. In hoofdstuk 2 gaat het vooral over het verder ontwikkelen en versterken van onze houding van vriendelijkheid en mededogen naar onszelf en anderen, In hoofdstuk 3 gaat het vooral over hoe we die 6 vaardigheden inzetten als we onze vriendelijkheid en ons mededogen daadwerkelijk willen inzetten. hoofdstuk 3 is meer dan hoofdstuk 2 op directe actie gericht. Natuurlijk blijven we leren.

Hoofdstuk 4
Dit hoofdstuk beschrijft vijf uitspraken waarvan de boeddhistische leraar Chögyam Trungpa heeft gezegd dat we die volmondig moeten kunnen uitspreken als we vol menselijk in het leven willen staan. Vol meedogend, vol menselijk betekent in deze context dat we niet aarzelen om om te gaan met wat zich aan ons voordoet. Het betekent natuurlijk ook dat we vriendelijk en meedogend blijven. Er komt in hoofdstuk 4 een zekere directheid bij in de vriendelijke en meedogende omgang met onszelf en anderen.  

Deel 2 van het boek: 11 beoefeningen

In deel 2 van het boek worden 11 beoefeningen besproken die ons ondersteunen bij onze poging om vriendelijk en meedogend naar onszelf en anderen te zijn. Het gaat om een verscheidenheid aan beoefeningen. 

  • Zo zijn er beoefeningen als shamatha meditatie te vinden waarin we leren onze geest te temmen. Als onze geest getemd is schieten we niet meer alle kanten uit, en kunnen we onze aandacht er goed bijhouden.
  • Ook zijn er beoefeningen te vinden die ons kunnen helpen vriendelijk en direct met onszelf om te gaan, zodat we vandaar uit weer vriendelijk en meedogend met anderen kunnen omgaan.
  • Ook zijn er beoefeningen die ons kunnen helpen ons mededogen naar anderen vorm te geven en in balans te houden. Het is belangrijk dat we, in welke situatie we ook zijn, we ook altijd goed voor onszelf blijven zorgen. Als we bijvoorbeeld ziek of overspannen worden, zijn diegenen voor wie we het deden, (wellicht alweer) teleurgesteld, omdat we het laten afweten.
  • Tot slot zijn er beoefeningen die ons kunnen helpen vol en met mededogen in het leven te staan. Dit betekent dat we ons onvoorwaardelijk en direct aan iemand verbinden. We aarzelen niet om te doen wat nodig is om te doen.

Vier van de beoefeningen in dit boek zijn ook in de andere twee boeken te vinden. Voor een korte instructie voor deze beoefeningen wordt er verwezen naar de website ’toegepast-boeddhisme’. Het gaat om de beoefeningen van:
* shamatha meditatie (het temmen van de geest). Klik op shamatha meditatie voor een korte instructie;
* van vriendschap sluiten met onszelf. Klik op de beoefening van vriendelijkheid voor een korte instructie;
* tonglen (ontwikkelen mededogen voor anderen). Klik op de beoefening van tonglen voor een korte instructie;
* de innerlijke en behulpzame vriend(in). Klik daartoe op vol aanwezig zijn. Volle aanwezigheid is direct verwant met de innerlijke en behulpzame vriend(in).

Deze beoefeningen kunnen ons helpen bij het versterken van de kwaliteit van ons leven en ons sterven (en daarna).